Hornindal kommune, Sogn og Fjordane

Hornindal kommune, 192 km², ligg i Sogn og Fjordane, har om lag 1200 innbyggjarar og grensar i sør til Stryn, i vest til Eid og til tre kommunar i Møre og Romsdal – Volda og Ørsta i nord og Stranda i aust.

 

I 1867 vart Hornindal skilt ut frå Eid. I 1965 vart kommunen delt mellom Eid og Stryn, men i 1977 vart den delen som var overført til Stryn, skilt ut som eigen kommune.

 

Kommunen er ein av dei minste i fylket og omfattar Hornindalen og den austre delen av Hornindalsvatnet. Det aller meste av busetnaden ligg i hovuddalføret, frå administrasjonssenteret Grodås ved vatnet, til fylkesgrensa i nordaust. Det er høge fjell på begge sider av dalen, og det høgaste punktet i kommunen er den særmerkte Hornindalsrokken, 1528 moh.

 

Industri er den viktigaste næringsgreina, først og fremst trevare- og møbelindustri. Det finst framleis ein del jordbruk, der husdyrhald dominerer. Turisme er ei veksande næringsgrein, og kommunen har fleire overnattingsstader.

 

Bilethoggaren Anders Svor var frå Hornindal, og i 1954 opna Anders Svor Museum på Grodås, der dei fleste arbeida hans er utstilte. Den Trondhjemske postvei gjekk gjennom Hornindal, og mange fine kvelvingsbruer i stein er enno å sjå på den gamle vegen. Den gamle steinbrua over Honndøla vart restaurert i 1990-åra. Brua ligg like ved Riksveg 60, som går gjennom heile dalen. Hornindal har ein rik folkemusikktradisjon.

 

Fjordingen er lokalavis for Nordfjord og kom første gongen ut i 1928. Avisa kjem ut tre gonger i veka, har hovudkontor i Stryn og er redigert på nynorsk.

 

I Hornindal tok dei første skulane i bruk nynorsk som opplæringsspråk i 1908. Nynorsk liturgi vart røysta inn i 1920, og nynorsk vart tenestespråk i kommunen i 1921. Kommunen har éin grunnskule, og skuleåret 2009/10 har 99,5 % av elevane ved denne skulen nynorsk.

 

Ordførar er Bjørn Lødemel (H).

 

Store Norske Leksikon, bd. 7. 2005.

Grunnskolens Informasjonskontor www.wis.no/gsi/tallene