Hopp til innhold
X
Innhald

Munthe-slekta frå Luster til Hellevik

Hellevik i 1890. Foto: Torgeir Hellevik. Eigar: Hans Lone/Fylkesarkivet i Sogn og Fjordane.

Hellevik i 1890. Foto: Torgeir Hellevik. Eigar: Hans Lone/Fylkesarkivet i Sogn og Fjordane.

På garden Hellevik vest i kommunen budde det på 1700-talet rikfolk frå Munthe-slekta og Finde-slekta.

På 1600-talet var garden ein del av adelsætta Rosenkrantz sitt gods, men kom så i eiga til den rike presten Anders Grytten i Holmedal. Enkja etter han - Maren Munthe Grytten, budde i Hellevik frå 1697 til 1706. I 1706 selde Maren Munthe Grytten garden Hellevik til systersonen, oberstløytnant Gerhard C. Munthe. Han var sonen til Sogna-futen Christopher Giertsen som då budde på Flahamar i Luster. Munthe-namnet kom inn frå morssida: Mora var Birgitte Munthe, dotter til Bergens-bispen Ludwig Munthe.

På same vis som tanta Maren hadde gjort, så dreiv Gerhard C. Munthe garden i Hellevik med paktarhjelp og tenarar. Sjølv var han mykje ute i krigsteneste. Han var m.a. offiser i den store nordiske krigen. Då mykje av eigedomane under Svanøy-godset vart selt i 1726, fekk Munthe hand om store jordeigedomar i Sunnfjord (sjå også om Hendrich Nitter på Tysse-garden).

Selde godset

I 1732 selde Munthe-folket Hellevik, og i åra etter mykje av godset sitt i Sunnfjord. Mange gardar frå Munthe-slekta kom i hendene på presten i Nykirken i Bergen, magister Fredrik Holberg. Han var bror til diktaren Ludvig Holberg. Faren til Fredrik og Ludvig - Christian Nilsen Holberg - hadde hadde nokre år tidlegare fått god oversikt over Sunnfjord då han var sjef for Søndfiordske Compagnie på Dingemoen i Dale.

Dette kan vere garden Munthe-slekta eigde i Hellevik. Foto: Ottar Starheim, NRK.

Dette kan vere garden Munthe-slekta eigde i Hellevik. Foto: Ottar Starheim, NRK.

Kjelder

Kjeldeliste til Fylkesleksikon for Sogn og Fjordane 

Artikkelen er basert på NRKs Fylkesleksikon for Sogn og Fjordane (2001–2014). Publisert digitalt etter avtale med NRK i 2014. 

I 2021 tek Vestland fylkeskommune ved Fylkesarkivet over innhaldet i Fylkesleksikon for Sogn og FjordaneDette innhaldet blir derfor ikkje lenger oppdatert på allkunne.no. Feil eller manglar som blir melde inn til post(a)allkunne.no, blir registrerte og overleverte til denye eigaren 

Les meir om overtakinga av Fylkesleksikon for Sogn og Fjordane. 


Sist oppdatert: 21.10.2010