Hopp til innhold

Sunndal kommune, Møre og Romsdal

Med sine 800 tilsette er aluminiumsverket på Sunndalsøra det største i Europa.

Sunndal kommune, 1713 km2, ligg i Møre og Romsdal, har om lag 7300 innbyggjarar og grensar i vest til Nesset, i nord til Tingvoll og Surnadal, i aust og sør til Oppdal i Sør-Trøndelag, og i sør til Lesja i Oppland.
I 1851 vart Øksendal skild ut som eigen kommune. I 1960 vart Øksendal og Ålvundeid slått saman med Sunndal, og den nye kommunen fekk namnet Sunndal. Eit mindre område vart overført frå Stangvik i 1965.
Sunndal ligg på Nordmøre og er i areal den største kommunen i Møre og Romsdal. Det meste av busetnaden i kommunen ligg i Sunndal, dalføret som går innover frå administrasjonssenteret Sunndalsøra. Der er òg busetnad i Øksendal og i dalføret frå Oppdøl ved Sunndalsfjorden over til Ålvund. Frå fjordane stig terrenget bratt, og 65 prosent av kommunen ligg høgare enn 900 moh. Det høgaste punktet i kommunen er Storskrymten, 1985 moh.


galleri

Den store arbeidsplassen i kommunen er Hydro Aluminium Sunndal, som har rundt 800 tilsette. Verket opna i 1954. Her er òg annan industri, mellom anna verkstadindustri og grafisk industri. Jordbruk og fiske er framleis viktige næringar.
67 prosent av Sunndal er verna, og ein tredjedel av nasjonalparken Dovrefjell-Sunndalsfjella ligg i kommunen. I fjellområda nord og sør for Sunndalen er det ei rekkje oppmerkte fotruter, mellom anna til Innerdalen, ein av dei mest særmerkte dalane i landet. Sunndal bygdemuseum held til på Leikvin. Museet opna i 1935. Det årlege spelet Lady Arbuthnott – Frua på Elverhøy, med manus av Stig Nilsson, vart første gongen oppført i 1996.
Den mest lesne avisa i kommunen er Aura Avis, som kom med første nummeret i 1947. Avisa har hovudkontor på Sunndalsøra, kjem ut fire gonger i veka og er redigert på bokmål.
I kommunen tok dei første skulane i bruk nynorsk som opplæringsmål i 1908. Sunndal har ikkje gjort vedtak om tenestemål og er altså språkleg nøytral. Kommunen har åtte grunnskular, og skuleåret 2017/18 hadde 29 prosent av elevane ved desse skulane nynorsk.
Ståle Refstie (Ap) har vore ordførar sidan 2009.
Kjelder
Peder Hovdan: Frå folkemål til riksmål. Oslo 1928
Dag Juvkam: Historisk oversikt over endringer i kommune- og fylkesinndelingen, Statistisk sentralbyrå. Oslo 1999
Store norske leksikon, bd. 13. Oslo 2006
Aviskatalogen.no, fakta om aviser ut frå geografiske områder, http://www.aviskatalogen.no/jsf/mediehus/index.jsf [lesedato 1.11.2010]
Kommunefakta frå Statistisk sentralbyrå, ssb.no/kommuner, tal om Sunndal kommune, http://www.ssb.no/kommuner/hoyre_side.cgi?region=1563 [lesedato 1.11.2010]
Nettstaden til Sunndal kommune, http://www.sunndal.kommune.no/ [lesedato 1.11.2010]
World Wide Vikings, www.no, liste over fjell i Møre og Romsdal fylke, http://www.wwv.no/norwegian.asp?FylkeId=14&sok= [lesedato 1.11.2010]

Først publisert: 12.09.2011
Sist oppdatert: 18.12.2017