Hopp til innhold
X
Innhald

Nils Sund

Nils Kristian Sund, bokhandlar, forfattar og kulturinstitusjon i Haugesund.

Nils Kristian Sund var fødd i Haugesund 13. juli 1869 og døydde same staden 10. juni 1952. Etter examen artium utdanna han seg til bokbindar og boktrykkjar og dreiv frå 1889 ein bokhandel som blei ein kulturinstitusjon i byen og ein av dei største og mest kjende i landet. Han var den første utanom Oslo som byrja å selje fonografar, forløparen for grammofonen, oppfunnen av Edison i 1877. Bokhandelen har seinare skifta namn til Ark Sund.
Under gymnastida i Stavanger i 1880-åra blei han sterkt engasjert i kultur- og samfunnsspørsmål og enda opp i eit klassisk trekløver: målmann, fråhaldsmann og venstremann. Han var med og skipa Haugesund Mållag i 1906 og sat i styret i mange år. I tre periodar (1914–1916, 1917–1919, 1923–1925) sat han òg i bystyret i Haugesund for Venstre, ein av periodane også i formannsskapet (1923–1925).
Til liks med Arne Garborg blei Sund sterkt gripen av tankane til amerikanaren Henry George og gav ut skriftet «Kan staten gjera jordbruket lønsamt?» (1934) og boka Retts-liberalisme (1946), der han overførte Georges sosialøkonomiske teoriar til norske tilhøve. I den lokale klassikaren Eg minnest (1951), skriven på haugesundsk nynorsk, fortel han fornøyeleg frå ungdomstida i heimbyen og om perioden fram til unionsoppløysinga.
Kjelder
Tor I. Vormedal: Kim va det? Kjente avdøde haugesundere. Haugesund 2008

Først publisert: 14.04.2010
Sist oppdatert: 18.01.2012